Υπάρχουν album που τα εκτιμάς αντικειμενικά. Ωραία παραγωγή, καλές ιδέες, στιβαρή εκτέλεση. Τα ακούς, λες “ναι, καλό είναι” και συνεχίζεις.
Και υπάρχουν κι εκείνα που δεν προσπαθούν καν να σου αποδείξουν την αξία τους. Απλά κουμπώνουν πάνω σου.
Το “Last Fair Deal Gone Down” για εμένα ανήκει ξεκάθαρα στη δεύτερη περίπτωση. Είναι ο δίσκος που δεν κυνηγάει την προσοχή σου. Απλά σε πιάνει από μέσα και σε τραβάει εκεί που δεν έχεις καμία άμυνα.
Στην πορεία των Katatonia, αυτός ο δίσκος έρχεται σε μια στιγμή όπου η μπάντα δεν ψάχνει νέο ήχο, ούτε κάνει επίδειξη των χρόνων που είναι στο χώρο. Εδώ μοιάζει να ξεγυμνώνεται πλήρως. Το συγκρότημα έχει ήδη αφήσει πίσω το πρώιμο death/doom παρελθόν του, αλλά δεν έχει περάσει ακόμα στον πιο ψυχρό, “μοντέρνο” ήχο των επόμενων κυκλοφοριών.
Το Last Fair… βρίσκεται σε ένα μεταίχμιο. Σκοτεινό χωρίς να το φωνάζει, βαρύ χωρίς να να είναι brutal, συναισθηματικό χωρίς να γίνεται μελό.
Πολλοί πιστεύουν ότι το Viva Emptiness είναι το peak τους και όχι άδικα. Μπορώ να σου πω ότι μάλλον κι εγώ το πιστεύω. Έχει ένταση, δυναμική, χτίσιμο, χαρακτήρα.
Όμως το “Last Fair Deal Gone Down” κάνει κάτι διαφορετικό…δεν σε ρίχνει κάτω. Σε ακουμπάει εκεί που ήδη πονάς και απλά πατάει λίγο παραπάνω.
Είναι αυτό το “κάτι” που δεν εξηγείται εύκολα. Μια αίσθηση οικειότητας μέσα στη θλίψη. Ένα συναίσθημα που δεν σε χτυπάει…αλλά σε ακολουθεί.
Τα κομμάτια εδώ δεν έχουν κορυφώσεις που να περιμένεις. Είναι πιο εσωτερικά, πιο διεστραμμένα συναισθηματικά, πιο ήρεμα με έναν τρόπο που κάνει την ατμόσφαιρα ακόμη πιο βαριά.
Το “Teargas” έχει μια απίστευτη ισορροπία ανάμεσα στην απλότητα και στη φθορά.
Το “Chrome” δίνει εκείνη τη μόνιμη αίσθηση ότι κάτι δεν πάει καλά χωρίς να χρειάζεται όγκο.
Το “Sweet Nurse” πατάει ακριβώς στο νεύρο που προσπαθείς να κρύψεις.
Η ερμηνεία του Jonas είναι το μεγάλο ατού του δίσκου. Δεν πιέζει τη φωνή του, δεν προσπαθεί να ακουστεί πιο “βαθύς”…πιο κατάθλας. Απλά τραγουδάει σαν άνθρωπος που έχει κουραστεί, αλλά εξακολουθεί να παλεύει. Αυτή η φθαρμένη απλότητα στην απόδοση δημιουργεί το πλαίσιο για να λειτουργήσει η μουσική ακόμη πιο ουσιαστικά.
Είναι σαν να έχει αφαιρέσει κάθε περιττή λεπτομέρεια και να κρατά μόνο τη βασική αλήθεια του τραγουδιού.
Η παραγωγή του δίσκου δεν είναι άψογη με τη σύγχρονη έννοια, αλλά είναι ακριβώς ό,τι χρειάζεται. Όλα λειτουργούν υπέρ της ατμόσφαιρας.
Δεν προσπαθεί να γίνει “σκοτεινός” δίσκος. Είναι σκοτεινός επειδή δεν έχει κανέναν λόγο να φωτίσει τίποτα. Και αυτή η στάση κάνει τον ήχο του ακόμη πιο αληθινό.
Το “Last Fair Deal Gone Down” καταγράφει μια στιγμή των Katatonia όπου η μπάντα όχι μόνο ωριμάζει, αλλά δείχνει για πρώτη φορά ότι η δύναμή της δεν βρίσκεται στην θλίψη, αλλά στην ικανότητά της να μεταφέρει το βάρος της καθημερινής ψυχολογικής φθοράς.
Δεν υπάρχει τίποτα “μεγάλο” εδώ. Δεν υπάρχει υπερβολή, δεν υπάρχει υπερπαραγωγή, δεν υπάρχει προσπάθεια να γίνει ο δίσκος statement.
Απλά μια σειρά από τραγούδια που μοιάζουν με στιγμές που πέρασαν και άφησαν σημάδια.
Σε αντίθεση με το πιο επιθετικό και άμεσο Viva Emptiness, αυτός ο δίσκος σε χτυπάει διαφορετικά. Σε ακουμπάει σε σημεία που δεν περιμένεις και σε αφήνει να αντιμετωπίσεις ό,τι κουβαλάς χωρίς τίποτα να αποσπά την προσοχή.
Γι’ αυτό κατά τη γνώμη μου αυτός ο δίσκος πονάει περισσότερο. Γιατί δεν προσπαθεί να συγκινήσει. Δεν προσπαθεί να εντυπωσιάσει.
Απλά κάθεται απέναντί σου και σε αφήνει να δεις τον εαυτό σου όπως είναι.
Αυτό δεν το καταφέρνει κανένας δίσκος με τον εύκολο τρόπο. Το καταφέρνει μόνο ένας δίσκος που γράφτηκε με ειλικρίνεια.
Κι αυτό είναι το “Last Fair Deal Gone Down” ένα album που δεν ζητάει τίποτα και τελικά σου αφήνει πολλά περισσότερα απ’ όσα περιμένεις.